logo

سرمقاله، شماره سوم، پاییز ۱۳۹۷

زمانی که در حال انتخاب و نهایی کردن مقالات شماره سوم ایوان بودیم، خبر درگذشت دو چهره شاخص در حوزه فرهنگ پژوهی و ایران شناسی، نخست داریوش شایگان و سپس ژیلبر لازار، موجب تأثر دوستداران و مخاطبان فرهنگ ایران گردید. هر دو در طول حیات خود سخت کوشیدند و میراثی از خود به یادگار گذاشتند که بی تردید تا سال های مدید، منبعی ارزشمند برای پژوهشگران به شمار خواهد آمد. شایگان که از نوجوانی توسط خانواده به اروپا فرستاده شد، فضای فکری خود را در سال های پس از جنگ، متأثر از جریان های فکری و فلسفی روز اروپا و به ویژه فرانسه ساخت، به طوری که نمود آن را در عرصه های مختلف فکری، از جمله هندپژوهشی، فلسفه اسلامی و ادبیات و فرهنگ تطبیقی شاهد هستیم. اما ژیلبر لازار با پژوهش در زبان شناسی، کاربست آن در زبان فارسی و گویش های متنوع آن، و بیش از همه با تألیف فرهنگ لغات فارسی- فرانسه، نام خود را بر بلندای ایران پژوهی نهاد، تا به نوعی مترجمان و فارسی آموزان برای همیشه وامدار او باشند؛ و چه فرصت مغتنمی که توانستیم واپسین گفت وگو را با او در ایوان ثبت کنیم. موضوع دیگری که در این شماره لازم دیدیم به آن پرداخته شود، برگزاری نمایشگاه هنر قاجار در موزه لوور لانس و نیز برپایی نمایشگاهی از آثار لوور پاریس در موزه ملی ایران بود؛ چرا که این دو نمایشگاه را می توان یک دستاورد فرهنگی مشترک مهم بین دو ملت ایران و فرانسه در سال جاری دانست. در نمایشگاه لوور لانس آثار ارزشمندی از هنر دوره قاجار، از مجموعه ها و موزه های مختلف اروپا و ایران به نمایش گذاشته شد. در سایر بخش های این شماره، همچون دو شماره پیشین، به تاریخ ترجمه و ادبیات، هنرهای تجسمی و سندپژوهی پرداخته ایم، و در بخشی متفاوت به سراغ تئاتر رفته ایم. گفت وگوهای پژوهشی فصلنامه ایوان در این شماره با محمدعلی امیرمعزی، پژوهشگر تاریخ اسلام؛ مجید سلیمانی، پژوهشگر تاریخ ادبیات و فیلیپ مینیانا، استاد تئاتر و ادبیات نمایشی ادامه یافته است.